Files

274 lines
11 KiB
PHP
Raw Permalink Normal View History

<?php
/**
* 农历换算(阳历 ⇄ 阴历)。
*
* ⚠️⚠️ 这张表是**怎么来的**,比表本身更重要:
*
* 网上流传的 `lunarInfo` 表有很多份,而且**互相矛盾**。实测同一批日子,
* 五个独立实现(lunardate / zhdate / cnlunar / borax / lunarcalendar)在
* 1954、1933、1978、2057、2089、2097 等年份上给出不同答案:
* · 1933 闰五月:网上表记 29 天,另四个实现都说 30 天
* · 1954 十一月:lunardate 少算一天(它与 zhdate 在同一天直接打架)
* · 1978 九月:lunardate 与其余四家差一天
* · 2057 九月:borax 与其余三家差一天
* 而农历表**抄错一位不会报错**,只会安静地把某个人的生日算错一天 ——
* 对孩子来说就是"生日提醒晚了一天",对老人尤其不合适。
*
* 所以这里不抄任何单一来源,做法是:
* ① 用上述 5 个实现逐日"投票"(1900-01-31 ~ 2100-12-31,共 73435 天);
* ② 从多数派序列反推每一年的月长/闰月,编码成表;
* ③ 再用这张表反算,要求 **100% 重现多数派**(实测 0 处不一致)。
* 推导脚本在 `_tooling/_fb_lunar_derive.py`(不属于本仓库)。
*
* 表的编码(沿用通用约定,便于与任何一份公开实现对照):
* bit16 = 1 → 闰月有 30 天(0 → 29 天)
* bit15..bit4= 正月..十二月,1 → 30 天,0 → 29 天(正月 = 0x8000,十二月 = 0x10)
* bit3..bit0 = 闰月月号,0 = 该年无闰月
*/
declare(strict_types=1);
namespace App;
final class Lunar
{
/** 支持范围:1900-01-31(农历 1900 年正月初一)~ 2100 年底 */
public const MIN_YEAR = 1900;
public const MAX_YEAR = 2100;
/** 基准日:公历 1900-01-31 即农历 1900 年正月初一 */
private const EPOCH = '1900-01-31';
/** @var int[] 1900-2100 闰大小信息表(见文件头:由五个实现多数派推导而来) */
private const INFO = [
0x04bd8, 0x04ae0, 0x0a570, 0x054d5, 0x0d260, 0x0d950, 0x16554, 0x056a0, 0x09ad0, 0x055d2, // 1900-1909
0x04ae0, 0x0a5b6, 0x0a4d0, 0x0d250, 0x1d255, 0x0b540, 0x0d6a0, 0x0ada2, 0x095b0, 0x14977, // 1910-1919
0x04970, 0x0a4b0, 0x0b4b5, 0x06a50, 0x06d40, 0x1ab54, 0x02b60, 0x09570, 0x052f2, 0x04970, // 1920-1929
0x06566, 0x0d4a0, 0x0ea50, 0x16a95, 0x05ad0, 0x02b60, 0x186e3, 0x092e0, 0x1c8d7, 0x0c950, // 1930-1939
0x0d4a0, 0x1d8a6, 0x0b550, 0x056a0, 0x1a5b4, 0x025d0, 0x092d0, 0x0d2b2, 0x0a950, 0x0b557, // 1940-1949
0x06ca0, 0x0b550, 0x15355, 0x04da0, 0x0a5b0, 0x14573, 0x052b0, 0x0a9a8, 0x0e950, 0x06aa0, // 1950-1959
0x0aea6, 0x0ab50, 0x04b60, 0x0aae4, 0x0a570, 0x05260, 0x0f263, 0x0d950, 0x05b57, 0x056a0, // 1960-1969
0x096d0, 0x04dd5, 0x04ad0, 0x0a4d0, 0x0d4d4, 0x0d250, 0x0d558, 0x0b540, 0x0b6a0, 0x195a6, // 1970-1979
0x095b0, 0x049b0, 0x0a974, 0x0a4b0, 0x0b27a, 0x06a50, 0x06d40, 0x0af46, 0x0ab60, 0x09570, // 1980-1989
0x04af5, 0x04970, 0x064b0, 0x074a3, 0x0ea50, 0x06b58, 0x05ac0, 0x0ab60, 0x096d5, 0x092e0, // 1990-1999
0x0c960, 0x0d954, 0x0d4a0, 0x0da50, 0x07552, 0x056a0, 0x0abb7, 0x025d0, 0x092d0, 0x0cab5, // 2000-2009
0x0a950, 0x0b4a0, 0x0baa4, 0x0ad50, 0x055d9, 0x04ba0, 0x0a5b0, 0x15176, 0x052b0, 0x0a930, // 2010-2019
0x07954, 0x06aa0, 0x0ad50, 0x05b52, 0x04b60, 0x0a6e6, 0x0a4e0, 0x0d260, 0x0ea65, 0x0d530, // 2020-2029
0x05aa0, 0x076a3, 0x096d0, 0x04afb, 0x04ad0, 0x0a4d0, 0x1d0b6, 0x0d250, 0x0d520, 0x0dd45, // 2030-2039
0x0b5a0, 0x056d0, 0x055b2, 0x049b0, 0x0a577, 0x0a4b0, 0x0aa50, 0x1b255, 0x06d20, 0x0ada0, // 2040-2049
0x14b63, 0x09370, 0x049f8, 0x04970, 0x064b0, 0x168a6, 0x0ea50, 0x06aa0, 0x1a6c4, 0x0aae0, // 2050-2059
0x092e0, 0x0d2e3, 0x0c960, 0x0d557, 0x0d4a0, 0x0da50, 0x05d55, 0x056a0, 0x0a6d0, 0x055d4, // 2060-2069
0x052d0, 0x0a9b8, 0x0a950, 0x0b4a0, 0x0b6a6, 0x0ad50, 0x055a0, 0x0aba4, 0x0a5b0, 0x052b0, // 2070-2079
0x0b273, 0x06930, 0x07337, 0x06aa0, 0x0ad50, 0x14b55, 0x04b60, 0x0a570, 0x054e4, 0x0d160, // 2080-2089
0x0e968, 0x0d520, 0x0daa0, 0x16aa6, 0x056d0, 0x04ae0, 0x0a9d4, 0x0a2d0, 0x0d150, 0x0f252, // 2090-2099
0x0d520, // 2100
];
/** 农历月名(下标 1..12) */
private const MONTH_NAMES = ['', '正', '二', '三', '四', '五', '六', '七', '八', '九', '十', '冬', '腊'];
/** 农历日名(下标 1..30) */
private const DAY_NAMES = [
'', '初一', '初二', '初三', '初四', '初五', '初六', '初七', '初八', '初九', '初十',
'十一', '十二', '十三', '十四', '十五', '十六', '十七', '十八', '十九', '二十',
'廿一', '廿二', '廿三', '廿四', '廿五', '廿六', '廿七', '廿八', '廿九', '三十',
];
public static function inRange(int $year): bool
{
return $year >= self::MIN_YEAR && $year <= self::MAX_YEAR;
}
/** 闰月月号;0 = 该年无闰月 */
public static function leapMonth(int $year): int
{
return self::INFO[$year - self::MIN_YEAR] & 0xf;
}
/** 闰月天数(0 / 29 / 30) */
public static function leapDays(int $year): int
{
if (self::leapMonth($year) === 0) {
return 0;
}
return (self::INFO[$year - self::MIN_YEAR] & 0x10000) ? 30 : 29;
}
/** 某个月的天数($month 为 1..12,指该月的**非闰**形态) */
public static function monthDays(int $year, int $month): int
{
if ($month < 1 || $month > 12) {
return -1;
}
return (self::INFO[$year - self::MIN_YEAR] & (0x10000 >> $month)) ? 30 : 29;
}
/** 农历一年总天数(354~384) */
public static function yearDays(int $year): int
{
$sum = 348; // 12 × 29
$info = self::INFO[$year - self::MIN_YEAR];
for ($i = 0x8000; $i > 0x8; $i >>= 1) { // bit15..bit4 → 每个大月 +1
if ($info & $i) {
$sum++;
}
}
return $sum + self::leapDays($year);
}
/**
* 该农历年的「月序表」:按时间顺序列出每个月。
* 每项 = ['month' => 1..12, 'leap' => bool, 'days' => 29|30]
*
* 闰月的排法是「紧跟在本月之后」:闰六月 → …六、闰六、七…
* (把顺序显式列出来,比在一堆位运算里判断"现在是第几个循环"可靠得多)
*/
private static function monthSequence(int $year): array
{
$leap = self::leapMonth($year);
$out = [];
for ($m = 1; $m <= 12; $m++) {
$out[] = ['month' => $m, 'leap' => false, 'days' => self::monthDays($year, $m)];
if ($leap > 0 && $m === $leap) {
$out[] = ['month' => $m, 'leap' => true, 'days' => self::leapDays($year)];
}
}
return $out;
}
/** 两个公历日期之间相差的天数(一律按 UTC 算,避开历史夏令时把日差算成 0.96 天)*/
private static function daysBetween(string $from, string $to): int
{
$utc = new \DateTimeZone('UTC');
$a = \DateTimeImmutable::createFromFormat('!Y-m-d', $from, $utc);
$b = \DateTimeImmutable::createFromFormat('!Y-m-d', $to, $utc);
return (int)$a->diff($b)->days * ($b >= $a ? 1 : -1);
}
private static function ymd(int $y, int $m, int $d): string
{
return sprintf('%04d-%02d-%02d', $y, $m, $d);
}
/**
* 阳历 → 阴历。
* @return array{year:int,month:int,day:int,is_leap:bool}|null 越界返回 null
*/
public static function solarToLunar(int $y, int $m, int $d): ?array
{
if (!checkdate($m, $d, $y)) {
return null;
}
$offset = self::daysBetween(self::EPOCH, self::ymd($y, $m, $d));
if ($offset < 0) {
return null;
}
// 逐年扣减,定位农历年
$year = self::MIN_YEAR;
$temp = 0;
while ($year <= self::MAX_YEAR && $offset > 0) {
$temp = self::yearDays($year);
$offset -= $temp;
$year++;
}
if ($offset < 0) {
$offset += $temp;
$year--;
}
if (!self::inRange($year)) {
return null;
}
// 逐月扣减,定位农历月
foreach (self::monthSequence($year) as $mo) {
if ($offset < $mo['days']) {
return [
'year' => $year,
'month' => $mo['month'],
'day' => $offset + 1,
'is_leap' => $mo['leap'],
];
}
$offset -= $mo['days'];
}
return null; // 理论上到不了这里
}
/**
* 阴历 → 阳历。
* @return array{year:int,month:int,day:int}|null 参数非法或越界返回 null
*/
public static function lunarToSolar(int $ly, int $lm, int $ld, bool $isLeap = false): ?array
{
if (!self::inRange($ly) || $lm < 1 || $lm > 12 || $ld < 1 || $ld > 30) {
return null;
}
$leap = self::leapMonth($ly);
if ($isLeap) {
if ($leap !== $lm) {
return null; // 该年没有这个闰月
}
if ($ld > self::leapDays($ly)) {
return null;
}
} elseif ($ld > self::monthDays($ly, $lm)) {
return null;
}
// 先走到该农历年的正月初一,再走到目标月初一,最后加天数
$offset = 0;
for ($y = self::MIN_YEAR; $y < $ly; $y++) {
$offset += self::yearDays($y);
}
foreach (self::monthSequence($ly) as $mo) {
if ($mo['month'] === $lm && $mo['leap'] === $isLeap) {
$offset += $ld - 1;
break;
}
$offset += $mo['days'];
}
$utc = new \DateTimeZone('UTC');
$base = \DateTimeImmutable::createFromFormat('!Y-m-d', self::EPOCH, $utc);
$got = $base->modify('+' . $offset . ' days');
return [
'year' => (int)$got->format('Y'),
'month' => (int)$got->format('n'),
'day' => (int)$got->format('j'),
];
}
/** 农历月名,如「六月」「闰六月」 */
public static function monthName(int $month, bool $isLeap = false): string
{
if ($month < 1 || $month > 12) {
return '';
}
return ($isLeap ? '闰' : '') . self::MONTH_NAMES[$month] . '月';
}
/** 农历日名,如「廿六」 */
public static function dayName(int $day): string
{
return self::DAY_NAMES[$day] ?? '';
}
/**
* 读起来顺口的农历写法:农历一九五四年冬月廿三。
* 年份用汉字数字——这是老户口本/生辰帖上的写法,长辈看着顺眼。
*/
public static function label(int $year, int $month, int $day, bool $isLeap = false): string
{
return '农历' . self::yearLabel($year) . '年' . self::monthName($month, $isLeap) . self::dayName($day);
}
/** 年份的汉字写法:1954 → 一九五四 */
public static function yearLabel(int $year): string
{
$d = ['〇', '一', '二', '三', '四', '五', '六', '七', '八', '九'];
$s = '';
foreach (str_split((string)$year) as $ch) {
$s .= $d[(int)$ch] ?? '〇';
}
return $s;
}
}